ΜΙΚΡΟ ΣΤΟ ΜΑΤΙ ΜΕΓΑΛΟ ΣΤΟ ΚΡΕΒΑΤΙ (ένα ρηχό κείμενο για το ρηχό ψάρεμα)

Του Αντώνη Ιορδάνογλου, Φωτό: deep magazine

Ρηχή πικρή μου αγάπη (θυμάσαι;)

Θα σας πω μια ιστορία εντελώς μα εντελώς βαρετή και κοινότυπη. Δεν πάει πολύς καιρός από
τότε. Η παρέα ήταν 4 ψαροκυνηγοί και η εκδρομή ήταν στο Μόδι (παγκοσμίως γνωστός τόπος).
Οι τρεις ήταν βαθύτες, γερά πλεμόνια. Ο άλλος βούταγε καλά αλλά προτιμούσε τα ρηχά. Οι
τρεις έπιασαν τα τάρταρα. Ο άλλος έμεινε στη ρηχοπατιά. ¨Όλη μέρα. ¨όλο το ψάρεμα. Το
απόγευμα ο ρηχός είχε ένα 7,5άρη έναν 3,5άρη και 5 κιλά σαργούς. Οι βαθύτες είχαν ένα
σκάρο και οι τρεις (και θελαν και να πουλήσουν ψάρια τρομάρα τους). Σιγά το νέο θα μου
πείτε. Συμφωνώ. Συχνά, πολύ συχνά δε ακούω για ανάλογα βαθύτικα ρεζιλίκια. Συχνά ακούω
για το περήφανο «κατέβηκα 34 για να χτυπήσω ένα σηκιό (όλη η ψαριά!)» και από την άλλη το
ταπεινό «πήγα γιαλό και έβγαλα δύο τριάρια λαβράκια και οχτώ μπάφες του κιλού». Ναι καλά
διαβάσατε «το ταπεινό». Λοιπόν ένεκα και που ο καιρός (Μάρτης) το απαιτεί είπα να κάνουμε
εδώ μια επανόρθωση. Ένα επαναπροσδιορισμό. Να μπουν τα πράγματα στη ρηχή τους θέση. Και
επειδή πλειστάκις έχει γραφτεί όλο νόημα ειρωνεία και καμάρι ότι «υπάρχουν δύο είδη
ψαροτούφεκου: το βαθύ και το άλλο», εδώ θα διαβάσετε ένα κείμενο για το ΑΛΛΟ ψαροτούφεκο.
Έναν ύμνο για το άλλο ψαροτούφεκο. Μια ωδή στο ρηχό. Μια ελεγεία γραμμένη για όσους
βαρέθηκαν να ακούνε για τα τάρταρα. Για τους περισσότερους δηλαδή darlings...

Δραπέτες από το βάθος (shallow philosophy)

Για να δούμε λοιπόν που κολυμπάμε την σήμερον. Ως γνωστόν τοις πάσι, το βάθος είναι το
απόλυτο ζητούμενο. Η οδός προς της σωτηρία. Το μονοπάτι προς τη γνώση, ο δρόμος προς τη
σοφία και άλλα ινδικά. Όλοι μιλάνε, προπονούνται, γράφουν, προσπαθούν για το βάθος.
Βαθιά. Πιο βαθιά. Ακόμη βαθύτερα. Και το βάθος κάποτε έρχεται. Τα ψάρια όμως; Α, αυτό
είναι άλλο κεφάλαιο. Τα ψάρια εξάλλου δεν είναι πάντα το μόνο ζητούμενο. Είναι και η
απόλαυση. Σου λέει ο άλλος «εγώ κύριε θέλω να πιάσω μια στήρα στα 32 γιατί με
φτιάχνει...». Σεβαστόν έτσι; Διότι το βάθος είναι άποψη. Ε λοιπόν και το ρηχό άποψη
είναι. Σου λέει ο άλλος «εγώ κύριε θέλω να πιάνω σαργούς και μπάφες στο γιαλό με ωραία
νερά, φως του ήλιου, χρώματα, ψαράκια, φυκάκια και λοιπά. Με φτιάχνει». Ιδού λοιπόν η
πρώτη διάσταση. Ρηχό από άποψη. Μεγάλη ομορφιά στα ρηχά και ουδείς λόγος επί τούτου.
Τίποτε δεν συγκρίνεται με τα χρώματα ενός ζωντανού βυθού στα πρώτα 10 μέτρα (ρηχό δεν
νοείται κάτω από τα 10 άντε 12 μέτρα). Πάμε παρακάτω. Δεύτερη διάσταση. Ρηχό από ανάγκη.
Δεν μπορώ ρε φίλε να πιάσω τα τάρταρα. Να μην ψαρέψω; Και βέβαια όχι. Έχει στο γιαλό μια
χαρά καλούδια, για να περάσεις υπέροχα. Ιδού και η Τρίτη διάσταση. Ρηχό από εξυπνάδα.
Διότι στο γιαλό έχει ακόμη ψάρια. Πολλά. Για την ακρίβεια έχει ψάρια που δεν θα βρεις
ποτέ στα βαθιά (ή δεν θα κατέβεις βαθιά για να τα πιάσεις, κυνηγώντας απλά μεγαλύτερα
θηράματα). Και ο καλός ψαροκυνηγός ξέρει και στα ρηχά να βγάζει ψάρια. Τι δηλαδή πήραμε
τον κατήφορο για τις πίγκες και ξεχάσαμε πως πιάνουμε τα μελανούρια; Μην τρελαθούμε
δηλαδή. Ο καλός ψαροκυνηγός ποτέ δεν περιφρονεί τα ρηχά. Από εκεί ξεκινούν όλοι. Απλά
κάποιοι μένουν στα ρηχά και τα σπουδάζουν μια ζωή. Ιδού και η τέταρτη διάσταση. Ζωή! Ρηχό
από ασφάλεια. Για πολλούς το ψαροτούφεκο δεν είναι «η ζωή μου σε εξήντα δευτερόλεπτα».
Σεβαστόν και αυτό. Στα ρηχά πρέπει να πάνε πολλά πράγματα στραβά για να κινδυνέψεις. Ενώ
όλες οι υποξίες και τα λοιπά λυπηρά συμβαίνουν εκεί κάτω. Έχει δηλαδή να κάνει με το πώς
νοιώθει κανείς. Για πολλούς το ψαροτούφεκο είναι παιχνίδι. Δεν λέει να τρέμε η ψυχή σου
σε κάθε ανάδυση ε; Και φτάνουμε στην Πέμπτη διάσταση. Ρηχό από κέφι. Διότι στα ρηχά το
ψαροτούφεκο έχει ακόμη μεγάλο χαβαλέ, είναι ακόμη μια παιδική χαρά. Ούτε κομπλικέ
χαλάρωση, ούτε τρελές διατροφές το βράδυ, ούτε άκαμπτα γόνατα και σβέρκος, ούτε πάκινγκ,
μάκινγκ και λοιπά μυστηριώδη. Ναι, εντάξει όλα σωστά και καλά είναι. Αλλά χρειάζεται και
λίγη πλάκα βρε αδερφέ. Τσιμπολογάμε ψαράκια, βουτάμε όπως γουστάρουμε, λέμε ιστορίες,
βγαίνουμε στα βραχάκια να ξεκουραστούμε, καρτερεύουμε, ψάχνουμε, περνάμε πολύ ωραία.
Κάποιοι θα πουν ότι στα ρηχά δεν έχει ψάρια. Ναι, το άλλο με τον Τοτό το ξέρεις; Στα ρηχά
κύριοι έχει ψάρια και θα έχει πάντα ψάρια. Στα βαθιά έχει πολύ περισσότερα σύμφωνοι. Αλλά
ποτέ εικόνες από τα παλιά, όπως πλειστάκις ψιθυρίζεται. Οι εικόνες από τα παλιά ήταν
ωραία, αθώα, ήσυχα και πολλά ψάρια στα ρηχά με φως και χρώματα. Αυτό πάει πέταξε. Οι
σαργοί των 30 μέτρων, οι σχεδόν μαύροι από το βάθος παντελήδες και οι ροφοί σκιές στα 40,
μέσα στο μισοσκόταδο και με την πίεση να σου τσαλακώνει το στομάχι δεν είναι ούτε ποτέ θα
γίνουν εικόνες από τα παλιά. Στα ρηχά τα μαύρα θα σπανίσουν, κυριολεκτικά έχουν χαθεί. Τα
άσπρα όμως είναι άφθονα και πάντα παίζουν οι εκπλήξεις. Το θέμα είναι που προτιμάει
κάποιος να βρίσκει την έκπληξη. Στο χάος ή στο γιαλό; Αν οι προαναφερθείσες πέντε
διαστάσεις του ρηχού δεν σας προβλημάτισαν αλλάξτε σελίδα και καλή σας διασκέδαση στα
σκότη!


Small is beautiful (μικρό ειν’ το μάτι σου)

Τέχνη κύριοι! Αυτό πρέπει να πει κανείς μιλώντας για τεχνική στα ρηχά. Όχι τεχνική.
Τέχνη! Διότι τα ψάρια στα ρηχά είναι σαφώς δύσκολα και η προσέγγισή τους προϋποθέτει
master στις καλές τέχνες. Ποιες; Το ψαχτήρι και το καρτέρι. Ψαχτήρι πολύ σοβαρό, πολύ
προχωρημένο, σε τρύπες ασύλληπτες, πονηρότατες, σκοτεινότατες και απιθανότατες. Ψαχτήρι
απαλό σα φτερό, με κινήσεις αβρές, λεπτεπίλεπτες. Σα χάδι σε παρθένα. Το ρηχό καρτέρι
πάλι θέλει ιώβεια υπομονή, κάμποση άπνοια και γερά νεύρα. Οι τεχνικές επιβάλλουν και τον
εξοπλισμό. Ότι περιγελάτε στα βαθιά εδώ είναι μια χαρά. Φόδρα ξυρισμένη είναι η απόλυτη
φόρμα, για προσεγγίσεις χρατς χρούτς στα βράχια. Το λείο ξυρισμένο είναι μια εντελώς
περιττή σπατάλη. Φαντάσου να σε κοπανάει η ρεστία στο μηδέν που μπήκαν οχτώ γεροσαργοί
και το ντελικάτο σου νεποπρενάκι να φυλλορροεί πάνω στα νύχια του βράχου. Δεν λέει.
Πέδιλα μαλακά και ξεκούραστα. Κάρμπον; Ας γελάσω δις. Σιγά την μικρομέτρηση υλικού, τα
παρατροπίδια και την αμβλεία πέλματος - λεπίδας που χρειάζεσαι για να βουτήξεις στα οχτώ
μέτρα. Όχι ρε παιδιά. Υλικό το πολύ υαλόνημα καλό και είστε ΟΚ. Τα λοιπά μάσκα φαρδιά,
φακός οπωσδήποτε και βάρη όσο αντέχετε (για ρηχό καρτέρι γελέκα, αστράγαλοι όλα
μολυβένια). Και όπλα; Στο ψαχτήρι ότι μικρότερο. Έχω ένα φίλο άσο στο ρηχό ψαχτήρι.
Φτιάχνει κάτι 40άρια λαστιχοβόλα και βγάζει σαργούς από το μάτι της βελόνας. Ερπετό ο
άτιμος! Μικρά και δυνατά όπλα και κάνα μεγάλο για τίποτα βαθιές πλάκες. Γενικά επειδή
ποτέ δεν ξέρεις βάλε πολλά πολλά όπλα στη σημαδούρα για να έχεις να παίζεις. Αν
καρτερεύετε με κρύσταλλο καθαρό νερό φέρτε και κάνα ξύλο μαζί. Ωραίο: για λαβράκια με
1,20 και τρία λάστιχα και ο θεός μαζί σας. Για ψάρια δεν ξέρω. Για γέλιο εγγυημένο. Α,
και μην ξεχάσετε την ψαροβελόνα μέσης. Σκασίλα σας η υδροδυναμικότητα στα ρηχά. Που να
αφήσεις την πλάκα με τα ψάρια και να τρέχεις στη σημαδούρα;

Topology (ότι λάμπει δεν είναι σαργός)

Ακούτε ένα σωρό ομορφιές για τους βαθείς ψαρότοπους. Ένα σωρό εξειδικευμένες γεωγραφικές
γνώσεις για να βρείτε τον σωστό βαθύ τόπο. Έτσι και στο ρηχό. Μην φανταστείτε ότι η
ρηχοπατιά είναι παντού καλή. Όχι φυσικά. Εσείς θα ψάξετε ρηχαδούρα με αυξημένες
πιθανότητες. Λοιπόν σημειώστε οι πιο αμελείς. Τόποι που γκρεμίζονται στα τάρταρα απότομα
όπου έχουν σκισμές, πετρούλες, φρυδάκια όξω όξω είναι σούπερ ρηχοψαρότοποι. Ρηχά
κατρακύλια που κατηφορίζουν με το πάσο τους στα βαθιά. Πάντα θα έχουν  πολλά ψάρια. Τώρα
αν θα τα πιάσετε αυτό είναι άλλο πράγμα. Ρηχές πλάκες. Μόνο για λαβράκια. Ρηχά μονόπετρα.
Μόνο για λαβράκια. Ρηχά βότσαλα. Μόνο για βόλτα (εκτός από τα σημεία που ενώνονται με
άμμο και φρύδια). Από καιρό - τι να λέμε-  ο καλύτερος είναι ο χειμώνας και οι
χειμωνιάτικοι μήνες (όπως ο Μάρτης δηλαδή). Πολλά άσπρα στα ρηχά. Με καλές ορατότητες
είναι υπέροχα. Αλλά και με θολούρες τα ρηχά δουλεύουν. Μην ξεχνάτε τα λαβράκια. Ίσως ο
βασικός λόγος για πολλούς να πιάσουν το ρηχό λασπωμένο μονοπάτι. Με τι μέσον στα ρηχά; Με
όλα. Με ένα καλό κολυμπητό το βγάζεις σίγουρα το φαγάκι σου. Με ένα σκάφος βρίσκεις
μακρινές ρηχοπατιές και τα πράγματα είναι πιο εύκολα και πιο συναρπαστικά. Και για το
τέλος θυμηθείτε μερικές διάσημες ρηχοπατιές: Σαν Τζώρτζης, Βρυκολακονήσια, Ελαφόνησος
Κρήτης. Κάβος Κέρκυρας. Άντε και σε καλή μεριά.


Ρηχός δεν γεννιέσαι. Γίνεσαι.

Το μέλλον του ψαροτούφεκου είναι το βάθος. Αυτό ακούγεται από παντού. Είναι η ηχώ των
μοντέρνων καιρών. Είναι οι σάλπιγγες του βάθους που ρίχνουν τα τείχη της ρηχής Ιεριχούς.
Το μέλλον του ψαροτούφεκου είναι το γκρι μπλε των 30 φεύγα, τα ψάρια σκιές, οι σκοταδερές
θολούρες με τα σφυριδοθάλαμα, τα ανήλιαγα κελιά με τις πίγκες στην άβυσσο, τα σηκώματα
από τα 300 στα 31 και οι μιναρέδες με εικοσιοχτάρι κεφάλι, συναγρίδες και  μαγιάτικα.
Συμφωνώ σε όλα δίχως κουβέντα. Η μάλλον με μία κουβέντα. Όσο το ψαροτούφεκο παραμένει το
παιδικό μας παιχνίδι, όσο οι ψαροκυνηγοί είναι απλοί εργαζόμενοι άνθρωποι και όχι
υπεραθλητές ταγμένοι σε ένα σκοπό, όσο πηγαίνουν στη θάλασσα για να περάσουν καλά και όχι
για να κάνουν επιδόσεις, όσο γουστάρουνε τόσο το καρφωμένο λαβράκι όσο και τη φωτιά με τα
καλαμπούρια μετά τη βουτιά, όσο τρελαίνονται για το ότι είναι στο νερό και όχι για το
πόσο ποιοτικό είναι το περιεχόμενο του ψυγείου τους, όσο υπάρχουν ακόμη ψαροτουφεκάδες
που βλέπουν όχι ένα άθλημα αλλά ένα ΠΑΙΧΝΙΔΙ με όπλα στολές κι κρατημένη την ανάσα τότε
το μέλλον του ψαροτούφεκου θα είναι τα ρηχά. Για όλους αυτούς οι οποίοι, ναι θα μάθουν
και να βουτάνε βαθιά, ναι θα κάνουν και καμιά 25άρα για καμιά αυγουστιάτικη στήρα, ναι θα
ξέρουν το βαθύ αλλά δεν πεθαίνουν κιόλας, για αυτούς το μέλλον θα είναι ο γιαλός. Τα
ρηχά. Τα ρηχά στην Ελλάδα, στη Μεσόγειο, στην Ερυθρά, στο Μπαλί, στην Ταϊλάνδη, στην
Κόστα Ρίκα και στην Αυστραλία. Σύντροφοι ρηχοπατιάδες εμπρός. Μην ακούτε τις Σειρήνες από
τα τάρταρα που χλευάζουν τη ρηχοπατιά. Το ψαροτούφεκο δεν είναι κόντρα. Είναι καλαμπούρι.
Είναι παιχνίδι. Εμπρός λοιπόν στα ρηχά Μαρτιάτικα νερά. Ρηχοπατιάδες ψηλά το κεφάλι. Πάμε
στο γιαλό να παίξουμε. Ραντεβού με τα εξηντάρια μας και δύο τσαμπιά σαργούς στην άβυσσο
των οκτώ μέτρων. Στο ρηχό γαλάζιο μονοπάτι...